سردفتر کیست ؟
سردفتر به شخصی گفته می شود که مطابق با قانون و به لحاظ داشتن شرایط لازم می تواند ثبت کلیه اسناد و مدارک و همچنین ازدواج و طلاق افراد را در دفاتر رسمی انجام دهد. سردفتر اسناد رسمی قادر است، اسناد قانونی مربوط به معاملات و نقل و انتقال آنها را و درخواست حقوقی افراد را به ثبت برساند.
دفتر اسناد رسمی
دفتر اسناد رسمی به محلی اطلاق می شود که با مجوز قوه قضائیه دایر شده و به صورت کاملا مستقل می تواند تنظیم و ثبت کلیه اسناد و مدارک حقوقی و رسمی را انجام دهد. این محل یک نهاد مدنی محسوب شده و باید برای انجام کار مجوز از قوه قصائیه داشته باشد. اما همه عایدی و امور مالی آن خصوصی و مستقل از نهادهای دولتی و قوه قضائیه خواهد بود.
سردفتر اسناد رسمی کیست ؟
سردفتر اسناد رسمی در تعریف حقوقی همان مفهوم سر دفتر دارد و وظیفه آن ثبت و ضبط کلیه اسناد رسمی و همچنین درخواست های حقوقی افراد بوده و باید مجوز فعالیت خود را از قوه قضائیه دریافت کند. سر دفتر اسناد رسمی با سردفتر طلاق و ازدواج متفاوت است.
سردفتر طلاق کیست ؟
به شخصی گفته می شود که می تواند با رعایت قوانین و تشریفات لازم اقدام به عقد و ازدواج زوجین کرده و این وظیفه طی یکسری مراحل قانونی و حفظ شرایطی بر عهده این افراد قرار می گیرد. سر دفتر طلاق یکسری وظایف و مسئولیت های قانونی بر عهده دارد که باید در تمام ثبت ازدواج های خود آنها را رعایت کند.
وظایف سردفتر ازدواج چیست ؟
برای اینکه این شخص بتواند دو نفر را به عقد و ازدواج یکدیگر درآورد باید یکسری مدارک و شواهد را از آنها درخواست کند بدون ارائه این مدارک امکان خواندن صیغه عقد و ازدواج وجود نخواهد داشت .
- در مرحله اول سردفتر ازدواج باید گواهی عدم اعتیاد و عدم ابتلا به بیماری های خاص مانند هپاتیت،تالاسمی و سیفیلیس و سایر بیماری های مقاربتی را از هر دو طرف درخواست کرده و انها را رویت نماید.
- قبل از عقد و ازدواج زوجین باید برخی واکسن ها را تزریق کنند مدارک مربوط به تزریق این واکسن ها باید رویت شود.
- تمام کسانی که به شغل سردفتر ازدواج مشغول هستند و مجوز آن را کسب کرده اند باید قبل جاری کردن صیغه عقد بین مرد غیر ایرانی و زن ایرانی مجوز های لازم را از آنها درخواست کنند. برای ازدواج مردان خارجی با زنان ایرانی باید وزارت کشور مجوزهای لازم را صادر کرده باشد.
- افرادی که قصد ازدواج مجدد را دارند، سردفتر ازدواج باید مجوز کسب شده از سوی دادگاه را از آنها درخواست کرده و بدون رویت این مجوز خواندن صیغه عقد خلاف قانون است.
سردفتر طلاق کیست ؟
سردفتر طلاق به شخصی گفته می شود که مجوزهای لازم از قوه قضائیه برای خواندن صیغه طلاق بین زوجین را دریافت کرده است. برای دریافت این مجوز شخص باید یکسری شرایطی داشته باشد که در ادام به آن اشاره خواهد شد.
وظایف سردفتر طلاق چیست؟
- همه کسانی که به این کار اشتغال دارند باید قبل از هر چیز از طرفین گواهی عدم سازش را درخواست کنند این گواهی یا به درخواست مرد و یا زن و یا هر دو توسط دادگاه صادر می شود. سردفتر طلاق نمی تواند بدون رویت و دریافت این گواهی هیچ طلاقی را جاری کند در صورت انجام این کار متخلف بوده و مجوز دفتر وی باطل می شود.
- برای خواند صیغه طلاق یکی از مدارکی که باید از سوی زوجین ارائه شود، گواهی عدم بارداری است . اگر هر دو طرف با هم توافق داشته باشند که بارداری در کار نیست نیاز به این گواهی نخواهد بود اما اگریکی از زوجین ادعا کند گه احتمال وجود جنین وجود دارد حتما باید آزمایش پزشکی انجام شده و گواهی تایید یا رد آن به سردفتر طلاق ارائه شود.
- اگر طلاقی خارج از کشور اتفاق افتاده باشد و زوجین بخواهند آن را در ایران هم ثبت کنند باید مدارک مربوط به آن در خارج کشور ارائه شود.
شرایط سردفتر اسناد ازدواج و طلاق
- برای اینکه شخص بتواند در آزمون سردفتر طلاق و یا ازدواج شرکت کند حتما باید دارای لیسانس در یکی از رشته های حقوق، علوم ثبتی، الهایت و معارف اسلامی باشد.
- افرادی که گواهی پایان سطح از حوزه را داشته باشند و این گواهی به تایید شورای مدیریت حوزه علمیه قم رسیده باشد، می توانند در این آزمون شرکت کنند.
- اهل تسنن باید گواهی افتاء داشته باشند و این گواهی به تائید رئیس قوه قضائیه برسد. بدون این تائیدیه این گواهی اعتبار نخواهد داشت.
- سردفترانی که ۵ سال سابقه کاری داشته باشند و سن مجاز را هم داشته باشند، می توانند سردفتر طلاق و یا ازدواج شوند.
- دفتر یاران اگر ۷ سال سابقه دفتر یاری داشته و سن انها کمتر از ۲۴ سال و بیشتر از ۵۰ سال نباشد، می توانند به این سمت دست پیدا کرده و دفتر اسناد رسمی دایر کنند.
- اقلیت های دینی لازم نیست که این آزمون را داده و انتخاب انها با حفظ شرایطی دیگری انجام می شود.
- افرادی که تمایل دارند این مجوز را کسب کنند باید به لحاظ اجتماعی و همچنین شخصیتی یکسری ویژگی های خاصی هم داشته باشند مثلا ارتباطات اجتماعی خوبی داشته و امانت دار و دارای حسن شهرت باشند.داشتن ضریب هوشی خوب و دقت و تمرکز کافی و حس مسئولیت پذیری و همچین صبر و حوصله زیاد از شرایط عمومی این شغل بوده که متقاضیان باید از آن برخوردار باشند.
- شخص متقاضی این مجوز باید حتما متاهل باشد .
- از شرایط عمومی دیگر برای احراز سمت سردفتری شرکت در ازمون مخصوص و بدست آوردن نمره حد نصاب در مواد درسی گفته شده است. این مواد درسی به صورت عمومی و تخصصی انتخاب شده و هر کدام هم ضریب مخصوص به خود را دارند. مثلا متون فقهی ضریب ۳ و یا حقوق مدنی و خانواده هم ضریب سه است. احکام شرعی و مقررات ثبت اسناد و املاک و دفاتر ازدواج و طلاق با ضریب سه و عربی با ضریب دو و سایر مواد درسی هم با ضریب یک در نظر گرفته می شوند.
حتما بخوانید : شورای امنیت سازمان ملل متحد و هرآنچه لازم است بدانید
شرایط سردفتر اسناد رسمی چیست ؟
برای احراز شغل سردفتر اسناد رسمی یکسری شرایط و مدارکی لازم است که همه افراد متقاضی باید آن را ارائه دهند . در ادامه به این شرایط اشاره می کنیم.
- برای آنکه شخصی بتواند به عنوان سردفتر اسناد رسمی انتخاب شود در درجه اول باید دارای مدرک لیسانس در یکی از رشته های حقوق قضایی، الهیات و معارف اسلامی باشد.
- داشتن دو سال سابقه کار در زمینه قضاوت و حقوق قضایی و یا اینکه وکالات برای گرفتن مدرک سردفتر اسناد رسمی کفایت خواهد کرد.
- اگر شخصی در رشته های ذکر شده لیسانس نداشته و در رشته های غیر از انها مدرک لیسانس دریافت کرده باشد برای شرکت در ازمون سردفتر اسناد رسمی ممانعتی نخواهد داشت اگر سه سال سابقه دفتر یاری در رزومه خود ارائه دهد.
- مجتهدین و افرادی که به درجه اجتهاد رسیده اند می توانند سردفتر اسناد رسمی بشوند.
- افرادی که دیپلم دارند ولی دارای ۷ سال سابقه دفتریاری بوده و مدارک مربوط به آن را ارائه دهند، می توانند به عنوان سردفتر اسناد رسمی انتخاب شوند.
- قانون سردفتری در سال ۱۳۶۰ مصوب شد اشخاصی که قبل از تصویب این قانون به این شغل مشغول بوده اند و دارای ۱۵ سال سابقه در این زمینه بوده اند، می توانند همچنان این شغل را حفظ کنند و مانعی برای ادامه کار نخواهند داشت.
- در قانون مربوط به این موضوع شرایط دیگری از جمله سن و همچنین دین افراد قید شده است که کما بیش با شرایط سردفتر طلاق و ازدواج یکسان است و تفاوت های اساسی با هم ندارند.
در قانون در مورد شرایط سردفتر اسناد رسمی چه مواردی ذکر شده است ؟
- در قانون به روشنی در مورد شرایط احراز شغل سردفتر اسناد رسمی توضیح داده شده است و اولین شرط آن داشتن تابعیت جمهوری اسلامی است. افرادی که تابعیت ایران را ندارند، نمی توانند درخواست این مسئولیت را داشته باشند.
- دومین مسئله اینکه شخص قانون اساسی جموری اسلامی را پذیرفته و به صورت عملی آن رعایت کند. در واقع التزام عملی داشته باشد.
- مردان باید حتما کارت پایان خدمات یا معافت دایم داشته باشند تا بتوانند در آزمون سر دفتر اسناد رسمی شرکت کنند.
- شخصی که علاقمند است این مسئولیت را بر عهده بگیرد، نباید سابقه کیفری داشته باشد.
- شرط دیگر برای پذیرفتن سردفتر اسناد رسمی اینکه شخص نباید از دریافت مشاغل دولتی به هر دلیلی محروم شده باشد.
- داشتن سلامت جسمی و روانی و عدم اعتیاد به مواد مخدر از دیگر شرایط آمده در قانون برای پذیرفتن این مسئولیت است.
- افرادی که تقاضای احراز سردفتری اسناد رسمی را دارند، نباید به عنوان وکیل، قاضی، مدیرعامل و اعضاء هیئت مدیره مشغول به کار بوده و همچینین در هیچ شغل دولتی و موسسات تجاری و بانک ها و شرکت های بیمه هم فعالیت نداشته باشند.
- برای احراز این مسئولیت قانون شرط سنی هم قرار داده است و متقاضیان باید سنشان از ۲۴ کمتر و از ۵۰ سال بیشتر نباشد تا بتوانند در آزمون مربوط به این حرفه شرکت کنند.
- مدرک تحصیلی مورد قبول برای شرکت در آزمون سردفتر اسناد رسمی دقیقا مانند سردفتر طلاق و ازدواج است و حتما باید دارای مدرک لیسانس در یکی از رشته های علوم ثبتی و حقوق ثبت اسناد و الهیات، فقه و مبانی حقوق باشند. مدرک مورد نظر هم باید از موسسات مورد تایید وزرات علوم اخذ شده باشد مدارک غیر از این از درجه اعتبار ساقط است.
- اگر شخص مدرک مرتبط نداشته ولی دارای سه سال سابقه دفتریاری باشد، می تواند در ازمون مربوطه شرکت کند.
- افرادی که هفت سال و یا بیشتر مشغول شغل دفتریاری هستند و مدرک تحصیلی آنها هم دیپلم است، می توانند در آزمون سردفتر اسناد رسمی شرکت کرده و برای احراز این شغل مشکلی نخواهند داشت.
منابع آزمون سردفتر اسناد رسمی چیست ؟
همه کسانی که تمایل دارند در این آزمون شرکت کنند، باید یکسری منایع مشترک را مطالعه کرده و در همان محدوده هم آزمون بدهند. منابع آزمون سردفتر اسناد رسمی شامل: ادبیات فارسی با ضریب ۲، عربی با ضریب ۱، حقوق ثبت با ضریب ۳،حقوق مدنی با ضریب ۳،حقوق جزا با ضریب ۲،حقوق تجارت با ضریب ۲،احکام شرعی با ضریب ۲ و قانون و آیین نامه های دفاتر اسناد رسمی با ضریب ۳ و در انتها اطلاعات عمومی و هوش با ضریب ۱می باشد. دروسی که ضریب ۳ دارند از اهمیت بیشتری برخوردار بوده و کسب نمره بالاتر در این دروس می تواند احتما قبول شدن در آزمون را افزایش دهد.
شرایط انتخاب دفتریار چیست ؟
دفتریار از طرف سردفتر اسناد رسمی انتخاب می شود و به عنوان معاون دفترخانه مشغول به فعالیت شده و وظایف خود را انجام می دهد. در مورد انتخاب دفتریار هم در قانون دفاتر اسناد رسمی به روشنی توضیح داده شده است. در این قانون امده است هر دفتر خانه می تواند دو دفتریار داشته باشد دفتریار اول به عنوان معاون هم شناخته شده و دفتریار دوم هم به امور دیگر می پردازد.
داشتن دفتریار دوم الزامی نیست و سردفتر به خواست خود می تواند آن را انتخاب کرده یا این کار را انجام ندهد. برای اینکه شخصی بتواند شغل دفتریاری را بدست آورد باید مدرک لیسانس داشته باشد در صورت داشتن مدرک لیسانس نیاز به کارآموزی نخواهد داشت اما افراد دیپلمه باید کاراموزی کرده تا بتوانند به عنوان دفتریار مشغول به کار شوند.
چه افرادی نمی توانند به عنوان دفتریار و یا سردفتر اسناد رسمی انتخاب شوند؟
- اتباع کشورهای دیگر
- افرادی که صغیر یا مجنون بوده و قیم دارند. یعنی نمی توانند خودشان در امورات شخصی خود دخل و تصرف داشته و تصمیم گیری کنند.
- افرادی که به دلایل قضایی و حقوقی از کار در ارگان های دولتی و پذیرش مسئولیت در این حوزه محروم شده اند حتی اگر محرومیت انها موقتی باشد.
- افرادی که سابقه کیفری دارند و جرایمی مانند قتل، تجاوز به عنف و موارد این چنینی را مرتکب شده اند، نمی توانند دفتریار و یا سردفتر اسناد رسمی شوند.
- افرادی که در دادگاهها ذیصلاح فساد اخلاقی و یا اعتیاد به مواد مخدر آنها ثابت شده است، نمی توانند دفتریار یا سردفتر اسناد رسمی بشوند.
