صحبت های الهی دان فرانسوی در شبکه چهار سیما
به گزارش عصر شهروند ،پروفسور کریستین در ابتدای این برنامه درباره شتاب سرسامآور تمدن مادی که عرصه را بر حیات طبیعی و زیست مسلمانی تنگ کرده است گفت: بهنظرمن بزرگترین گناه اخلاقی این است که پدر و مادر سیر بخورند و بگذارند بچهها کنارشان از گرسنگی بمیرند. ما الان به هر اندازه که میتوانیم داریم مصرف میکنیم ولی سوال برای ما مطرح نیست که برای نسل آینده چه خواهد ماند و در چه جهانی زندگی خواهند کرد؟
** هشدار ها شنیده نمی شود
این الهیدان فرانسوی اظهار داشت: بحرانهای کنونی یکدفعه بهوجود نیامده است. از بین رفتن اکثر موجودات زنده یکدفعه بهوجود نیامده. نابودی محیط زیست را کلوب رم پیشبینی کرده بود ولی هشدارها شنیده نمیشدند. تقصیر دانشمندان و فلاسفه نیست.
بونو با تحلیل نقش سرمایهداری در این شرایط گفت: سرمایهداری امروز سرمایهداری فاینانس است یعنی بهاصطلاح «تجارت پول».
او برای این حرفش استدلال آورد اظهار داشت: چون فقط ارقامی است در کامپیوتر که از یک حساب به حساب دیگر جا به جا میشود و دیگر ربط و برابری در ثروت حقیقی ملموس خارجی ندارد. امروز خلق پول یعنی وام دادن. هروقت که بانک وام میدهد دارد پول خلق میکند یعنی فقط ارقام؛ یک میلیارد وام داده یعنی یک میلیارد خلق کرده که وجود خارجی ندارد.
وی افزود: یک مشکل دیگر هم این است که سرمایهداری تولیدات علمی مانند دارو را قبضه کرده و برای سود حاضر است گاهی معایب یا ضرر یک دارو را بپوشاند و مخفی نگهدارد یا فرآوردههای تراریخته.
**مرگ عدالت یعنی مرگ امید
مترجم و مفسر قرآن کریم گفت: جالب است که بعضی از متفکران و دانشمندان گفتند از سیاستمداران ناامید شدند و نظرشان این بود که تنها نهادی که میتواند واقعا یک تغییر ایجاد کند نهاد اجتماعی و نه نهاد اقتصادی موسسات دینی است. یعنی کلیسا، یعنی مدارس علوم دینی ولی متاسفانه تابهحال نتیجه ندیدهاند؛ نه از طرف کلیسا، نه از طرف نهادهای بودیست یا مسلمان و…
وی در پاسخ به این پرسش که آیا امروز نباید بگوییم که دیگر فلسفه عدالت به بنبست رسیده و مرگ عدالت را اعلام کنیم، اظهار داشت: مرگ عدالت یعنی مرگ امید. تنها چیزی که به نظرم میرسد مربوط به همان آخرین وصیت امیرالمومنین(ع) است که میفرمود امر به معروف و نهی از منکر را ترک نکنید که آن وقت بدترین شما بر شما تسلط پیدا میکنند و دعا میکنید و مستجاب نمیشود. یک چیز منطقی است که امیرالمومنین میگوید. اگر شما کاری عقلانی نکنید و به اصطلاح خودتان را در چاه میاندازید، بر خدا واجب نیست که شما را از چاه بیرون بیاورد. ما امر به معروف و نهی از منکر را ترک کردیم و در یک چاه افتادهایم.
** فلسفه خوب همراه است با علوم روز
وی ادامه داد: این انتظار که میگویند انتظار منجی، انتظار حضرت مهدی (عج)، این انتظار را اگر از دست بدهیم، یعنی دیگر خدا هیچ امیدی به بشریت ندارد. اگر کسی اعتقاد به خالقی برای جهان دارد، پس معتقد است این مبدأ عادل و دانا است یعنی عادل و حکیم؛ بالاخره این جهان را بدون اینکه تمام مراحلش را در نظر بگیرد، شروع نکرده است.
این فیلسوف خاطرنشان کرد: اگر میخواهیم یک فلسفه خوب داشته باشیم اسلامی یا انسانی، هرچه بگوییم باید سه ویژگی را داشته باشد؛ یکی عقل گرا باشد یعنی ما نمیتوانیم با احساسات و شور و فلسفه بافی کنیم. دوم واقع گرا؛ چون اگر ما فلسفه ببافیم و هیچ ربطی با واقعیت نداشته باشد، به چه دردی میخورد؟ سوم باید همراه و هم دوش با علوم روز هم باشد.
وی در بخش دیگری از این برنامه درباره ترجمه متون یونانی به عربی گفت: بعضی الان ایراد میگیرند که چرا ما مسائل فلسفی را از یونان و دیگران گرفتهایم. در پاسخ باید گفت مساله عقلی را از هرکسی که به آن رسیده باشد، میتوان گرفت اما مساله دوم پدیده مهمتری است و جای تامل دارد؛ اینکه پس از اختراع چاپ، 300سال طول میکشد تا مسلمانان در مصر اولین چاپخانه را دایر کنند.
بونو در پاسخ به این پرسش که آیا سیاست مانع گفت و گوی فلسفی میان ایران و غرب نخواهد شد، تصریح کرد: نه برعکس. این بیشتر شبیه شعار است تا برخورد فکری و عقلانی.
«شوکران» محصول مشترک حوزه هنری و شبکه چهار سیما به تهیهکنندگی علی قربانی است که دوشنبهها حوالی ساعت ٢١ روی آنتن میرود و بازپخش آن نیز روزهای سهشنبه ١٠ صبح، جمعه 14و یکشنبه ساعت ١٩ است.
